Hayat Boyu Beslenme

K ilo vermek isteyenlerin çoğu hâlâ aynı soruyu soruyor: Yağı mı keseyim, karbonhidratı mı, proteini mi artırayım? Oysa onlarca yıllık araştırma, bambaşka bir noktayı işaret ediyor. Asıl mesele yediğiniz besinlerin türü kadar, o besinlerin ne kadar yoğun kalori taşıdığı. 60 yılı aşkın süredir yeme davranışını inceleyen Barbara J. Rolls 'un çalışmaları insanların ne kadar yediğini belirleyen üç temel faktör olduğunu göstermeye devam ediyor. Bunlara Büyük Üçlü diyorlar: enerji yoğunluğu , porsiyon boyutu ve çeşitlilik .

D ünyanın neresine giderseniz gidin protein ve yağ ağırlıklı yemeklerin yanında mutlaka ekşi veya acımsı bir şeyler bulursunuz. Türkiye'de kebabın yanında limon ve sumak var. Japonya'da sashiminin yanında wasabi ve turşu zencefil. Meksika'da etin yanında lime. Hindistan'da yoğun körilerin yanında limonlu çatni. Arjantin'de bifteğin yanında chimichurri sosu.

İ ngilizcede güzel bir tabir var, hassler . Türkçeye baş belası diye çevirebiliriz ama aslında daha sinsi bir şey. Hayatınızı aktif olarak zorlaştıran, varlığıyla bile stres seviyenizi tırmandıran, had bilmeyip sinirleri zıplatan, hudud tanımayıp sabır zorlayan, sorun üreten insanlar. Hani şu, toplantıda anlamsız patronluk taslayan iş arkadaşı, her aile yemeğinde sürekli gerilim çıkaran aile üyesi.

K anınızda, hücrelerinizin dışında dolaşan küçücük DNA parçacıkları var. Bunlara hücre-dışı serbest DNA (cell-free DNA, cfDNA) deniyor.

Y aşlandıkça uyku sıkıntıları ayyuka çıkar, daha erken uyanmak, gece sık sık gözümüzü açmak, sabah dinlenmiş hissetmemek... Peki bunun arkasında ne var ve basit bir müdahaleyle bu süreci tersine çevirebilir miyiz?

İ şin ucunda bir protein var gibi… Bilim insanları yıllardır tuhaf bir şeye kafayı takmış durumda: Kanser ve Alzheimer aynı kişide pek yan yana gelmiyor. Tesadüf mü, yoksa biri diğerine karşı gizli bir kalkan mı?

B ağırsaklarımızdaki bakteriler bazen kahraman, bazen de kötü adam rolünde. Bu hafta paylaşılan yeni bir çalışma mikrobiyotayı yeniden gündeme taşıdı. Yaygın bazı bağırsak bakterilerinin ürettiği kolibaktin adlı toksinin, kalın bağırsak kanseriyle ilişkili özgül DNA hasarlarını bizzat oluşturduğunu gösterdi. Araştırmacılar, yıllardır sadece şüpheli olan bu molekülü ilk kez suçüstü yakalayıp, DNA’nın iki ipliğini birbirine bağlayan son derece toksik bir çapraz‑bağ

Y eni bir çalışma bunu araştırdı. Çalışma, ekibin basit bir sorusuyla başladı: Agresif beyin tümörleri yani glioblastomalar, şekeri normal beyinden farklı olarak nasıl kullanıyor? Ve bu farkı kanser tedavisine yardımcı olmak için kullanabilir miyiz?

T ürkiye’de sanayileşme, kentleşme ve yanlış tarım uygulamaları yüzünden yüzey ve yeraltı suları giderek kirleniyor. Birçok çeşmeden akan su halihazırda kirli, kireçli. Yine de umut var. Su arıtma teknolojileri, özellikle ev tipi içme suyu sistemleri, su kalitesini belirgin şekilde iyileştirip ekolojik ve sağlık risklerini düşürüyor. Ama atık suyun yeniden kullanımı hâlâ çok sınırlı. 2017’de 1.015 arıtma tesisinin sadece 15’i yeniden kullanım yapıyor, bu da arıtılmış kentsel atık suyun yalnızca %0,78’i demek.

M ORA tedavisi, 1970’li yıllarda Almanya’da Dr. Franz Morell ve mühendis Erich Rasche tarafından geliştirilmiş bir biyorezonans tedavi yöntemi. Bu yöntemin temelinde, vücuttaki her hücrenin kendine özgü elektromanyetik frekanslar yaydığı ve bu frekanslardaki bozulmaların çeşitli sağlık sorunlarına yol açabileceği düşüncesi yer alıyor. Rezonans, bir sistemin kendi doğal frekansında titreşime geçmesi anlamına gelirken, biyorezonans ise bu prensibin canlı organizmalara uygulanması ve MORA tedavisinde amaç, vücudun elektromanyetik frekanslarını ölçmek, analiz etmek ve sağlıksız olanları tespit ederek bunları sağlıklı hale getirmek.

Y az aylarında artan sıcaklıklarla birlikte klima kullanımı cazip hale gelse de, etkilenen yalnızca faturalar değil, düzenli bakımı yapılmayan klimalar toz, küf ve bakteri yayarak solunum yolu hastalıkları gibi sağlık sorunlarına neden olabiliyor.

G enetik biliminde yaşanan en büyük devrimlerden biri, hiç şüphesiz CRISPR (Clustered Regularly Interspaced Palindromic Repeats) adlı gen düzenleme teknolojisi. CRISPR, aslında bakterilerin kendilerini virüslerden korumak için geliştirdiği doğal bir savunma mekanizmasından esinlenilerek oluşturulmuş bir sistem.

P lastiklerin çevreye verdiği zarar göz önüne alındığında, sürdürülebilir biyoplastiklerin geliştirilmesi giderek daha önemli bir hal alıyor. Son olarak, bilim insanları, Escherichia coli bakterisini genetik mühendislik ile kullanarak, naylon benzeri bir biyoplastik olan poli(ester amid) ( PEA ) üretmeyi başardı.

B azıları kaya tuzunun sofra tuzundan daha az sodyum içerdiğini, daha az tuz olduğunu iddia ediyor, bazı insanlarsa kaya tuzunu tercih ediyor çünkü daha az işlenmiş ve daha "doğal" geliyor. Çankırı, Iğdır gibi yerli kaya tuzlarından ziyade Himalayalar'a yakın olan madenlerden gelen kaya tuzuysa özellikle çok satıyor. Peki, o şık pembe Himalaya tuzu hepimizin kullandığı normal beyaz tuza kıyasla gerçekten sağlıklı mı?

K an şekeri glikozun azaldığı durumda, vücudunuz alternatif bir yakıta, yedek bir enerji kaynağına geçer: keton cisimleri, özellikle β-hidroksibutirat adı verilen bir maddeye. Neredyse tamamı karaciğerde üretilen bu molekül, uzun zamandır oruç veya düşük karbonhidratlı diyetler sırasında önemli bir enerji sağlayıcısı olarak biliniyordu. Ancak araştırmacılar, β-hidroksibutiratn başka, beklenmedik bir rol oynadığını keşfettiler

D ikkat Eksikliği / Hiperaktivite Bozukluğu, kısaca DEHB, genellikle çocuklukta başlayan ve kişinin konsantre olma, dürtülerini kontrol etme ve aktivite seviyelerini yönetme yeteneğini etkileyen nörogelişimsel bir bozukluk.

S igara içmek sıklıkla önde gelen bir ölüm nedeni olarak kabul edilse de, bu görece iyi bir ihtimal olabilir. Çünkü sigara süründürür.

B iraz şeker ihtiyaçtır ve tolere edilebilir. Az miktarın öyle büyük sorunlara yol açması pek olası değildir, fakat özellikle fruktoz içerikli gıdanın uzun süre tüketiminin yüksek tansiyonla bağlantılı olduğu görülmüştür. Peki şeker kan basıncını nasıl artırır?

Y alnızca su içmeye izin verilen bir rejim olarak su orucu, fazlalıklardan kurtulup yağ depolarını yakmak için kestirme bir yol olarak görülür. Fizyolojik açlık sonrası glukozun tükenmesi vücudu, gereken enerji ihtiyacı için ketozis olarak bilinen depolanmış yağ rezervlerini kullanmaya geçmeye zorlar. Kan şekerinin düşüp sinirlilik hallerinin yükseldiği bu zaman zarfındaki metabolik değişim, otofaji gibi hücresel onarım süreçlerinin de aktive olmasıyla, fabrika ayarlarına döndürülüp vücudun temizlenmesi, gençleşmesi ve genel işlevselliğini artırması için bir fırsat sunar. Kimileri günün belirli zaman diliminde uygularken, bazıları günlerce hatta haftalarca ara vermeden su orucu tutarak sınırları zorlar.

"Saman nezlesi samandan değil, polene karşı alerjik reaksiyondan kaynaklanır."